Η σκλήρυνση κατά πλάκας παραμένει μία από τις πιο σύνθετες νευρολογικές παθήσεις παγκοσμίως, με τις διαθέσιμες θεραπείες να επικεντρώνονται κυρίως στον έλεγχο της φλεγμονής και την επιβράδυνση της εξέλιξης της νόσου. Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, αυξάνεται το ενδιαφέρον γύρω από μια ερευνητική προσέγγιση που συνδέεται με τον ελληνοαυστραλό επιστήμονα Steven Petratos και το υπό ανάπτυξη μόριο Diaprotectome™.

Η έρευνα έχει προσελκύσει προσοχή επειδή στοχεύει όχι μόνο στη μείωση της νευροφλεγμονής, αλλά και στη στήριξη της επαναμυελίνωσης, δηλαδή της διαδικασίας αποκατάστασης της μυελίνης — του προστατευτικού περιβλήματος των νευρικών ινών που καταστρέφεται στη νόσο. Πρόκειται για ένα πεδίο που πολλοί ερευνητές θεωρούν κρίσιμο για το μέλλον των θεραπειών, καθώς συνδέεται με την πιθανότητα λειτουργικής αποκατάστασης και όχι μόνο διαχείρισης συμπτωμάτων.

Μετά από ενθαρρυντικά προκλινικά αποτελέσματα, η ερευνητική ομάδα προχώρησε σε σχεδιασμό κλινικών δοκιμών Φάσης II, με τη συμμετοχή ερευνητικών κέντρων στην Ελλάδα και την Αυστραλία. Αν και δεν υπάρχουν ακόμη δημοσιευμένα δεδομένα που να επιβεβαιώνουν αποτελεσματικότητα σε ανθρώπους, η μετάβαση σε αυτό το στάδιο θεωρείται σημαντικό βήμα για την αξιολόγηση της ασφάλειας και της θεραπευτικής δυναμικής της προσέγγισης.

Οι επιστήμονες παραμένουν προσεκτικοί: η ιστορία της βιοϊατρικής έρευνας δείχνει ότι πολλά υποσχόμενες θεραπείες σε προκλινικό επίπεδο δεν επιβεβαιώνονται πάντα σε μεγάλες κλινικές δοκιμές. Ωστόσο, η αναζήτηση θεραπειών που συνδυάζουν νευροπροστασία, επιδιόρθωση και αναγέννηση αποτελεί πλέον ένα από τα πιο ενεργά πεδία στη νευροεπιστήμη.

Σημαντικό ρόλο στην ελληνική πλευρά της ερευνητικής προσπάθειας διαδραματίζει και ο Νικόλαος Γρηγοριάδης, καθηγητής Νευρολογίας του Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, με πολυετή ενασχόληση στην έρευνα για τη σκλήρυνση κατά πλάκας και τη συμμετοχή του σε κλινικές μελέτες διεθνούς ενδιαφέροντος.

Καθώς η έρευνα προχωρά προς κλινικές δοκιμές, το ενδιαφέρον γύρω από την περαιτέρω ανάπτυξη και χρηματοδότησή της φαίνεται να εντείνεται. Αν τα επόμενα στάδια επιβεβαιώσουν τα μέχρι σήμερα ευρήματα, δεν αποκλείεται η συγκεκριμένη προσέγγιση να προσελκύσει ισχυρότερες διεθνείς συνεργασίες ή επενδυτικό ενδιαφέρον από τον φαρμακευτικό κλάδο.  

Έπειτα από πρόσφατη συνομιλία μας και με τον καθηγητή κο Πετράτο, το μήνυμα παραμένει συγκρατημένα αισιόδοξο, «Ο δρόμος μπορεί να είναι δύσκολος, όμως η επιστήμη προχωρά» το οποίο και μας υπενθυμίζει ότι πίσω από κάθε νέα θεραπευτική προσέγγιση βρίσκονται χρόνια έρευνας και η ελπίδα χιλιάδων ασθενών παγκοσμίως.